Akın Onur Turan değişik konular üzerine kişisel notlar

Axapta içinde veya Enterprise portal’de müşteri bilgileri için almanız gereken verilerden bir tanesi de telefon numarasıdır.

Axapta’nın kendi içinde, telefon numaraları için, sadece sayı girişine izin veren bir kontrol bulunmuyor fakat kullanabileceğiniz birkaç yöntem var.

Bunlardan bir tanesine Axapta’da Classes\TaxVATNumValidate\isNumeric yolundan ulaşabilirsiniz. Methodu inceleyerek oradaki yöntemi kullanabilirsiniz. Diğer bir yöntem ise string değeri isInteger methodu ile kontrol edip, sayı olup olmadığına bakabilirsiniz.

Benim göstermek istediğim yöntem ise Regular Expression kullanarak girişleri validatewrite veya validatefield methodunda kontrol etmek.

Regular expressions, .net’te çalıştığım zaman, sıkça kullandığım yöntemlerden bir tanesi. Axapta’da fazla ihtiyacım olmasa da kullanmam gereken yerler çıkıyor.

Aşağı kodu inceleyip nasıl kullanıldığını anlayabilirsiniz.

TextBuffer txt = new TextBuffer();
str phone = "AkinDeneme55544";
;

txt.setText(phone);
txt.regularExpressions(true);

if (!txt.find("^[0-9]+$"))
{
    error (strfmt("Telefon numarasini kontrol ediniz."));
}

               

Microsoft Dynamics Ax’ta en çok uğraşacağınız noktalardan bir tanesi şüphesiz querylerdir. Çoğu zaman da kayıtlardaki null değerleri karşılaştırmanız gerekecektir. Daha önceki şu yazımda tarih alanların null değerlerinin nasıl kontrol edileceğini yazmıştım. Bu yazımda da string değerlerin null olup olmadıklarını nasıl anlayacağınızı gösteriyorum.

SysQuery::valueEmptyString() methodu ile querylerde string değerlerin boş olup olmadığını kontrol edebilirsiniz. Bu methodu joblara yazıp değerine bakmak istediğiniz de ise “” (çift tırnak) değeri geliyor. Aslında bu method yerine “” ile de string değerleri kontrol edebilirsiniz. Aşağıdaki kodlarda ise örnek kullanım mevcut.

QueryBuildDataSource qbds;
;
qbds =this.query().dataSourceTable(tablenum(RBOTransactionTable));
qbds.addRange(fieldnum(RBOTransactionTable,statementId))
.value(SysQuery::valueEmptyString());

Yukarıdaki kod Hareketler tablosunda, ekstrelenmemiş kayıtları getirmektedir.

               

Axapta’da deadlock olaylarının yakalanması oldukça önemlidir. Geliştirdiğiniz kodlarda deadlockları minimuma indirmek için bazı taktikler olsa da, oldukça yoğun kullanılan sistemlerde deadlock olması muhtemeldir.

Genel olarak deadlock, iki ayrı transaction’ın birbirlerini kitlemesidir.

Örneğin,

1. transaction CustTable’ı kitlemiş ve aynı zamanda VendTable’ı da kitlemek istesin.

2. transaction ise VendTable’ı kitlediği halde CustTable’ı da kitlemek istesin.

Bu durumda transactionlar birbirlerini bekleyip duracaklardır. Database engine, deadlock’u algılayıp kendi kuralları neticesinde bir transaction’ı seçecek ve onu düşürecektir. Bu durumda düğüm çözülmüş olacaktır.

Peki database engine’in düşürdüğü transaction ya sizinki ise? O zaman bu olayı yakalamalı ve tekrar denemelisiniz.

Bu durumda aşağıdaki kod sizin işinizi görecektir.

Try
{
    //transaction komutlari
}
catch (exception::deadlock)
{
    retry;
} 

retry ile ilgili unutmamanız gereken nokta ise siz aksini belirtmedikçe retry komutu hep çalışacaktır. Bu durumda bir kaç denemeden sonra retry komutunu kırmanız gerekebilir.

               

Microsoft’un ERP sektörü için yatırım yaptığı Axapta, bildiğiniz üzere X++ dilini kullanıyor fakat Microsoft, Dynamics Ax 2009 ve 2012′de (giderek artan oranda) bazı işlemleri önce Visual Studio’da geliştirtiyor daha sonra geliştirilen kodları Axapta’ya aldırıyor. Bu durumda akla bazı sorular geliyor. “Acaba Microsoft ileride X++’ı .NET çatısı altına mı alacak?”

Bu sorunun üzerine gidip bazı araştırmalar yaptığımda ise yakın gelecekte Axapta’nın development kısmının Visual Studio’ya gömüleceğini öğrendim fakat bu bilgi şu an için sadece söylentiden ibaret.

Biraz daha araştırdığımda ise aslında bunun bir söylenti olmadığını, muhtemelen bir kaç sene içerisinde X++’ı .NET tabanlı olarak Visual Stuio’da geliştireceğimizi anladım. Nereden bu kanıya vardığımı merak ederseniz, şöyle söyleyeyim, elbette bunlar benim bazı bilgileri yorumlamama dayanıyor.

Yalnız,

Bu bilgiler hakkında birşeyler söylemek istiyorum. Bu yorumuma neden olan bilgiler X++’ın bir sonraki sürümünü geliştiren kişilerin röportajlarına dayanıyor. Örneğin progamın başı Peter Villadsen, X++’ı MSIL’e çevirmek için uğraştıklarını belirtti.

MSIL (Microsoft Intermediate Language) bildiğiniz gibi .NET Framework’ü ile yazılan kodların derlenmesi sonucu çevrildiği dildir. Kısaca .Net Framework ile çevrilen diller makina diline değil de MSIL’e çevrilir. Bu sayede .NET Framework alt yapısı kullanan tüm diller ortak bir platform üzerinde birleşmiş oluyor. Birbirlerine çevrimleri mümkün kılınıyor.

Fazla uzatmadan,

X++’ın MSIL diline çevrilmesi, onun .NET Framework altyapısını kullanacağı anlamına geliyor fakat belirtilene göre bu işlemin gerçekleşmesi sonucu ciddi performans sıkıntıları ortaya çıkıyormuş. Bu durumda x++’ın hemen geçemeyeceğini ama zamanla .NET altyapısı üzerine oturacağını söyleyebiliriz.

               

Axapta’da tablolara birşeyler yazarken, bu kayıtların diğer tablolarla ve iş modelinizle uyumlu olması gerekir. Bu durumda kayıt esnasında girilen kayıtların tutarlı olup olmadığı kontrol edilir. Bu kontrol içinde validewrite() methodu veya validatefield methodu override edilir.
Validatewrite ile validatefield methodları arasında ki fark ise, validatefield alan alan kontrol yaparken, validatewrite tüm alanları kontrol eder. Bu methodlarda kaydedilmek üzere olan alanlara this. ile ulaşabilirsiniz. Aşağıdaki kod bloğunu incelemenizi tavsiye ederim.

public boolean validateWrite()
{
    boolean ret;

    ret = super();

    if(this.Field1>10)
    {
        ret=false;
    }
    
    return ret;
}

               

Enterprise Portal’de bir işlevi geliştirmeye çalışırken Axapta’da yazdığınız class’ları çağırmanız gerekebilir. Bu işlevi gerçekleştirmek için birden fazla yönteminiz var. Direk Bussiness Connector ile çağırabileceğiniz gibi, Proxy kullanarak da çağırabilirsiniz. Bu yazıda ise Action Url Menu Item ile bir işlevi gerçekleştirdikten sonra yönlendirmenin nasıl yapılacağını göstereceğim.

Aşağıdaki kodu kullanarak, Axgridview’den seçmiş olduğunuz satırın ActionMenuItem’a parametre olarak gitmesini sağlayabilirsiniz.

 protected void Button1_Click(object sender, EventArgs e)
    {
        DataSetViewRow dsvr;

        AxActionMenuItem projMenuItem = new AxActionMenuItem("PMProjTimesheetView");
        Proxy.Args args = new Proxy.Args(this.AxSession.AxaptaAdapter);
        
        dsvr =this.AxDataSourceProjListTmp.GetDataSet().DataSetViews["ProjTable"].GetCurrent();
        IAxaptaRecordAdapter projTable = dsvr.GetRecord();

        
        args.record = projTable;
        projMenuItem.Run(args);
    }

ActionMenuItem’a ProjTable’da seçili kaydı gönderdik. Aşağıdaki kodu ise ActionMenuItem’ın ilişkili olduğu class’ta kullanabilirsiniz.

static void main(Args args)
{
    ProjTable           projTable;
    Weblink             link;
      ;
    if (args.dataset() == tablenum(ProjTable))
    {
        projTable = args.record();
        link = new Weblink();
        link.record(projTable);
        link.menufunction(new WebUrlMenuFunction(weburlitemstr(EPProjTableInfo)));
        webSession().redirect(link);
    }
}

               

Enterprise portal’da proje geliştirirken bildiğiniz gibi gerekli datasource ları Axapta tarafında oluşturuyorsunuz. Tabloya kayıt edilirken bazı başka tablolara da kayıt atmanız gerekebilir. Bu durum da datasource’a codebehind’tan context ile ilgisi olmayan bir veri göndermek isteyebilirsiniz. Aşağıdaki kod parçacıkları sizin ihtiyacınızı karşılayacaktır.

 protected void Page_Init(object sender, EventArgs e)
    {
        

        // Event Handler olusturulur.
        this.AxDataSource1.CreatingDataSetRun +=new EventHandler<CreatingDataSetRunEventArgs>(AxDataSource1_CreatingDataSetRun);
    }

    void AxDataSource1_CreatingDataSetRun(object sender, CreatingDataSetRunEventArgs e)
    {
         
        string book = "ISBN-00034454";

        // book degiskeni dataset parametresi olarak gönderilir.
        e.DataSetRunArgs.parm = book;

    }

Yukarıda gönderdiğiniz değişkeni kullanmak için ise Axapta’da ilgili datasource’da aşağıdaki gibi bir kod kullanabilirsiniz.

public void initValue()
{
    super();

    CustomerDetails.ISBN=element.args().parm();
}

Benzer yöntemle enum veya gerekli herhangi bir veriyi de gönderebilirsiniz.

               

Enterprise Portal’da bildiğiniz gibi formları oluşturmak için sayfaya öncelikle Datasource daha sonra Axform ve o Axform’un içine Axgroup eklersiniz.

Daha sonra Axgroup’ın alanlarını seçerek bu formun güncelleme için mi yoksa yeni kayıt için mi kullanılacağını belirlersiniz.

Belirlediğiniz alanlarda bir Lookup var ise, sayfayı publish ettiğinizde bu lookup değeri dropdownlist olarak gözükecek ve siz değer seçmek için tıkladığınızda ise postback olup ajax ile gerçek değerleri getirecektir.

Bu gelen değerler aslında o EDT’deki tüm satırlardır. Bir noktada bu değerleri filtrelemek ve sayfaya göre getirmek isterseniz aşağıdaki adımları ve kodları kullanabilirsiniz..

Önce, Axform’un OnLookup özelliğine yazacağımız methodun ismini veriyoruz: OnLookup=”MainContact_Lookup”>

Daha sonra codebehind’a ise aşağıdaki kodu eklemeniz yeterli.

    protected void MainContact_Lookup(object sender, AxLookupEventArgs e)
    {

        try
        {
            AxLookup lookup = e.LookupControl;
            int _OBSRBOEPIncomeExpenseRequestTableNum = TableMetadata.TableNum(this.AxSession, "EmplTable");

            using (Proxy.SysDataSetBuilder sysDataSetBuilder = Microsoft.Dynamics.Framework.BusinessConnector.Proxy.SysDataSetBuilder.constructLookupDataSet(this.AxSession.AxaptaAdapter, TableMetadata.TableNum(this.AxSession, "EmplTable")))
            {
                lookup.LookupDataSet = new DataSet(this.AxSession, sysDataSetBuilder.toDataSet());
            }

            lookup.LookupDataSet.Init();

            using (Proxy.Query query = lookup.LookupDataSet.DataSetViews[0].MasterDataSource.query())
            {
                using (Proxy.QueryBuildDataSource datasource = query.dataSourceName("EmplTable"))
                {
                    TableMetadata handHeldMetaData = MetadataCache.GetTableMetadata(this.AxSession, _OBSRBOEPIncomeExpenseRequestTableNum);
                    TableDataFieldMetadata handHeldField = (TableDataFieldMetadata)handHeldMetaData.Fields.GetByName("EmplId");


                    using (Proxy.QueryBuildRange range = datasource.addRange(handHeldField.FieldId))
                    {
                        range.status = (int)Proxy.RangeStatus.Hidden;
                        range.value = "0000"; // filtrelenmek istenen deger
                    }

                }
            }
        }
        catch (Exception ex)
        {
            InfoWrite("Lookup olusturulurken hata olustu: " + ex.Message);
        }

    }

               

Axapta’da tarih alanlarında null değerler için sabit bir değer atanır. Bu alanın null olup olmadığını Global class’taki methodu kullanarak kontrol edebilirsiniz.

if (date == Global::datenull())

               

Axapta ERP’sinde müşteriler bildiğiniz gibi CRM modülü içerisinde kaydedilir ve düzenlenir. Axapta tarafında düzenlenen müşteriler daha sonra Retail Pos tarafına N-1010 job’u ile transfer edilir.

Bu akış aslında tek yönlü bir akış değildir. Şöyle bir iş modeli düşünün. Bir şirket hizmet sektörüne dahil ve “perakende hizmet” vermektedir. Bu durumda müşteriler o şirketin mağazalarına gidip bireysel hizmet alacaklardır. Daha somut örnekle hoteller, spor merkezleri veya kulüpler düşünülebilir.

Bu sektördeki şirketlerin birden fazla yerde şubeleri bulunur ve müşterilerine hizmet sunarlar. Bu modelde müşteri kayıt işlemi Axapta tarafında olacağı gibi mağazalarda ve şubelerde de olacağı için akış çift yönlüdür.

Normalde Retail Pos’lardan müşteri açılabiliyor. Müşteri kaydı yaptığınız zaman eş zamanlı olarak Axapta’da da kayıt açılır. Yani müşteri kayıt işlemi anlık bir işlem olmak zorunda.

Anlık ve eş zamanlı dediğimiz için Transaction Profile Service’in düzgün çalışması gerekiyor. Axapta Retail Headquarter tarafında Transaction Service Profile’ı düzgün ayarlamadıysanız, mağazadan müşteri kaydetmek istediğiniz de hata alacaksınızdır.

Tüm bilgileri nizami girdiğiniz halde Pos tarafında müşteri kayıt hatası alıyorsanız ilk kontrol etmeniz gereken yer Axapta tarafındaki Transaction Servisin düzgün çalışıp çalışmadığı, ayarların düzgün yapılıp yapılmadığı ve mağaza ile Axapta’nın birbirleriyle sorunsuz veri alışverişinde bulunup bulunmadığıdır.

Hazır Transaction Service’ten bahsetmişken bir sonraki yazımda Transaction Service’in kolay kurulum ve ayarlarına değinmeyi düşünüyorum.